Yaratıcı ağların formülü

Yaratıcı insanları ve yaratıcılığı özendirici bir kültürü desteklemek önemli. Öte yandan, yaratıcı süreçlerin karmaşık takım oyunlarıyla icra edilmesi gerektiği de bir gerçek. Peki, yaratıcı bir takım oluşturmanın formülü var mı?
01.04.2022 - 11:16

Toplumların, şirketlerin gelişimi ve zenginleşmesi yenilikçi, icat çıkaran, sorgulayan… yaratıcı insanlar sayesinde oluyor. Dolayısıyla bu yaratıcıların görünür kılınması, desteklenmesi, alkışlanması… yaratıcılığı özendirici bir kültürün desteklenmesi önemli. Bununla beraber unutmamak gerekiyor ki yaratıcı süreçler her geçen gün daha katmanlı ve karmaşık takım oyunlarıyla icra edilmek zorunda. Peki, yaratıcı bir takım oluşturmanın bir formülü var mı? Bu sorunun cevabını her zaman olduğu gibi insanlar arası ağ yapılarını anlamaya çalışarak verelim.

Prof. Brian Uzzi ve ekibi başarılı yaratıcı takımların nasıl oluştuğunu anlayabilmek için çok ilginç bir analiz yapmışlar: Broadway’de 1877 yılından 2000’lere kadar sergilenen 2 binin üzerinde müzikalin ekiplerinin ağ yapılarına, daha önce ne oranda beraber çalıştıklarına bakmışlar ve bu oranın prodüksiyonun başarısı ile arasındaki ilişkiyi incelemişler. Çalışmaya başladıklarında, güçlü bağlar arttıkça başarının artacağını tahmin etmişler. Bir noktaya kadar doğru. Daha önce birlikte çalışmamış, “toplama” diyebileceğimiz ekiplerin başarı oranı çok düşük. Bağ sayısı arttıkça takımların başarısı da artıyor ama bir aşamadan sonra birlikte çalışmış ekip üyelerinin artması faydadan çok zarar getirmeye başlıyor. Oturmuş hiyerarşiler, herkesin birbirinin ne istediğini biliyor olması, grubun birbirine fazla alışkın ve uyumlu olması bir nevi yeniliğe kapalı yankı odaları yaratıyor ve yaratıcılık azalıyor. Doğru karışım, birbirini tanıyan ve bir kültür oluşturmuş bir ekip ve o ekibin yaratıcılığını canlı tutacak yeni katılımcıların harmanlanmasıyla oluşuyor.

Çeşitliliğin önemi

Burada bir kriter tecrübe; ekip içindeki üyelerin sektörel tecrübesinin de farklı farklı olması, tecrübeliler ile çaylakların da dengeli olması önemli. Diğer nokta ise ekip üyelerinin farklı disiplinlerde eğitimleri olması, farklı kökenlerden olması… Kısacası çeşitliliği artırdıkça başarı da artıyor.

Burada dikkat edilmesi gereken şu: Kendi içine kapalı ve uyumlu gruplar kurmaya eğilimli olduğumuz için bu biraz zorlayıcı bir süreç. Bu konuda yapılan deneyler, daha önceden birbirini tanıyan yaratıcı grupların “güzel” çalıştıklarını, kendilerine yüksek skorlar verdiklerini ancak gruba yeni birileri eklendiğinde işlerinin zorlaştığını düşündüklerini gösteriyor. Sonuçlar ise tam tersi; yeni birinin çalışmaya eklenmesi grubun başarısını artırıyor.

Dozunda karmaşa yaratıcılığı artırır

Alex Pentland’ın yaptığı çalışmalar bu çeşitlilik konusuna yeni bir boyut getiriyor. Büyük şirketlerde yaptıkları ağ analizlerinde en başarılı, en yaratıcı takımların iki temel öğesi olduğunu buluyorlar. Uzzi’nin çalışmasındaki gibi yoğun etkileşen bir çekirdek yani güçlü bağlar, ama aynı zamanda farklı gruplarla, şirket içindeki alakasız birimlerle çokça gayriresmî etkileşimde bulunan yani çok sayıda zayıf bağ kuran “gezginler” grubun yaratıcılığının temelini oluşturuyor. Pentland’ın verileri ayrıca takım içinde çok hâkim bir kişinin/yıldızın olduğu grupların tahmin edilenin aksine daha az başarılı olduğunu, doğru formülün çok etkileşen, belki çekişen dengeli aktörlerden oluşan bir ekip olduğunu da gösteriyor.

Tim Harford ise “Kaos” kitabında yaratıcı süreçlerde yukarıda değindiğimiz “rahatsızlık” öğesinin çeşitlilik gibi önemli olduğunu gösteriyor. İnsan zihni hızlıca sonuca varmaya, verimliliğe odaklı. Bu da yaratıcılığı sınırlandırıyor. Grup içine dozunda ekleyeceğiniz bir karmaşıklık, sürtünme bu verimlilik döngüsünü kırıyor ve süreci zorlaştırıyor gibi gözükse de toplam yaratıcılığı artırıyor.

Bir cümlede toparlamak gerekirse; hâkim tek kişinin olmadığı, çata çatı etkileşebilen bir çekirdek; farklı disiplinlerden ve kökenlerden düzenli olarak yeni katılımcı alan, sirkülasyonu olan, kabuk bağlamayan bir ekip; bu ekip içinde şirketin, toplumun farklı noktalarına sık sık değen gezginler ve göz kararı, aldığı kadar kaos. Afiyet olsun.

Giriş

Parolanı mı unuttun?

Parolanı mı unuttun?

Kullanıcı adını ya da e-posta adresini gir. Sana bir e-posta göndereceğiz. Oradaki bağlantıya tıklayarak parolanı sıfırlayabilirsin.

Your password reset link appears to be invalid or expired.

Giriş

Gizlilik Politikası

Add to Collection

No Collections

Here you'll find all collections you've created before.