Reklam satın alma platformları türlü belaya sebep oluyor

Dijital dünyanın uçsuz bucaksız yollarında gezinen bilgilerin sonradan değişip yanlış hale getirilmediğini ya da ilgili kişileri yanlış yönlendirme amacıyla bazı uydurma bilgilerin eklenip eklenmediğini nasıl bilebiliriz ki?
01.04.2014 - 15:55

Big data çoğu zaman yanıltıcı. Dijitale sızan hileli ve yanıltıcı reklamları bulup engellemeyi bırakın, takip etmek dahi bir hayli zor. Bu kısımlar siber boşluğun karanlık köşelerini oluşturuyor. Düzensiz ve bilgisizce oluşturulmuş sözüm ona bilgilerden oluşan bir fırtına, dijital dünyada adeta cirit atıyor ve bu keşmekeşten sıyrılıp önümüze gelen sayısız ‘bilgi’den hangisinin meşru ve doğru olduğunu tespit etmek güçleşiyor.

Peki, ya bu aldatıcı bilgilerin bazıları rakipleri (ya da takipteki hükümetleri) atlatmak adına kasten paylaşılıyorsa?

Programlanmış satın alma faaliyetlerinin sayısı binleri bulan reklam satın alma platformları ile birlikte sayısız mesajı siber boşluğun ücra köşelerine gönderiyor. Kimi mesajlar bazen öylesine uzağa gidiyor ki çoğu zaman kimse neyin kime ulaştığını dahi bilmiyor. Dijital medyada reklamın uzmanları dahi bazen takibin imkânsız olduğunu söylüyor.

Bu durum tam manasıyla bir belaya neden olabiliyor. Geçtiğimiz Ocak ayında Atlantic dergisi internette imza attığı seri dolandırıcılık faaliyetiyle kötü şöhret elde eden Jesse Willms hakkında bir haber yayınladı. Atlantic’e göre “26 yaşındaki Willms bizlere e-ticaretin ne denli vahşi bir ortamı olduğunu kanıtlayan kusursuz bir sembol. Eğer internet kocaman ve hâlâ kontrol edilemeyen yönleriyle Vahşi Batı ise; Willms de güpegündüz, tedbirsiz tüketicilerin altından girip üstünden çıkarak dolandırmayı başaran kurnaz bir yılan yağı satıcısıdır.”

Atlantic’deki iddialı metin internetin hâlâ müthiş şaşırtıcı biçimde layığınca denetlenmediğinin altını çizerek daha da sertleşiyor. FTC gibi düzenleyici kurumlar son derece az iş gücüne sahip; mahkemeler gerekli cezaların infazı konusunda son derece atıl: “Üstelik internette kanunu koruduğunu düşündüğümüz şerifler -Google, Yahoo ve Microsoft- çoğu zaman dolandırıcılar için yeni kandırma platformları oluşmasına sebep oluyor.”

Siber dolandırıcıları durdurmak zor. Yalan yanlış kişisel bilgilerin denetlenmesi ise çok daha zor. Benim için işin korkunç yanı şu, kredi verisi toplamak adına kullanılan tekniklerin aynısı tüketicilerin satın alma şablonlarını çıkarmak için de biriktirilip kullanılıyor. Ve hepimiz kredi derecelendirme kurumlarına herhangi bir hatayı geri aldırmanın nasıl büyük bir kâbus olduğunu biliyoruz.

Hataya açık

Data komisyon firması Acxiom, müşterilere kendileri hakkında toplanmış olan verilerin isabetli olup olmadığını test etme imkânı sunduğu web sitesini hizmete açtığında, muhabirlerimiz en basit veriler dahil olmak üzere bu bilgilerin basbayağı yanlış olduğunu tespit etti.

Acxiom’a göre editörümüz Abbey Klaassen üniversite mezunu (doğru), bekâr, yoksulluk sınırının biraz üzerinde yaşayan ve yenilenmesi gereken bir araç sigortasına sahip (Bu bilgilerin ise hepsi yanlış. Abbey’nin bir arabası yok). Acxiom verilerine göre 25 yaşında olan bir muhabirimiz 66-67 yaşında; bir başkası öğrenci görünüyorsa da Ad Age kendisinin üçüncü profesyonel işi.

Tüm bunların komplolar ve paranoyalar yaratmasına sebep olmak istemiyorum ama dijital dünyanın uçsuz bucaksız yollarında gezinen bu bilgilerin sonradan değişip yanlış hale getirilmediğini ya da ilgili kişileri yanlış yönlendirme amacıyla bazı uydurma bilgilerin eklenip eklenmediğini nasıl bilebiliriz ki?

Cevap, sandığımız kadar zor değil. Zira New York Times’a göre Edward Snowden NSA’den istediği verileri söküp almak için alelade yazılımlar kullanmış. Peki, merakımdan soruyorum, aynı datayı, sistemden çıkarıldığının anlaşılmasına imkân vermeyecek şekilde geri koymaya yarayan bir yazılım yok mu?

Lee Peeler, Reklam Özdenetim Kurumu’nun kurucusu ve CEO’su olmasının yanı sıra Better Business Bureaus’un da başkan vekili. Rakiplerin birbirlerinin reklamları hakkında gelen şikâyetleri kontrol etmenin yanı sıra özdenetim kurumu inisiyatif kullanarak olası dolandırıcılık faaliyetlerini de incelemeye alıyor. Lee son dönemde uğraştıkları birçok vakanın bir yönüyle dijital medya ile alakalı olduğunu söylüyor.

Lee dijitalle ilgili konular konusunda hep güncel kalmanın çok zor olduğunu belirtiyor. “Bu durum bizim için doğru olduğu kadar reklamcılar ve hükümetler için de öyle” diyen Lee önemli bir noktanın altını sertçe çiziyor: Sektörün çoğu bir dönem yakalanan başarılı süreçle birlikte rehavete kapıldı. Bu, hükümeti ya da tüketicileri tedirgin edecek yeni bir dalga çıkana kadar devam edeceğe benziyor.

Sorumluluk almak

“Bu hayal kırıklığı yaratabilir” diyor Lee. “Ancak sorulardan bahsederken tüm bunların giderilmesi ve özdenetim mekanizmasının doğru işlemesi adına sorumluluk alan liderleri de unutmamak gerekiyor.” Lee, FTC’nin Jesse Willms’in palavralarından Better Business Bureau ofislerine gelen şikâyet dilekçeleri sayesinde haberdar olduğunu hatırlatıyor. Lee Peeler hükümetin dolandırıcılık veritabanının yüzde 25’ini BBB sisteminin oluşturduğunu da eklemekten geri kalmıyor.

2011’in güzünde federal mahkeme FTC’nin isteğine paralel olarak ABD ve Kanada’da internet üzerinden yürüttüğü dolandırıcılık faaliyetleriyle tüketicilerden gasp ettiği 400 milyon doları hesabına geçiren Willms’in mal varlığına el koydu. Willms tüketicilere ‘bedava’ ya da ‘risksiz’ teklifler sunuyor daha sonra hiç sahip olmayacakları ürünler için bu kişilerin kredi kartlarından hesabına para aktarıyordu.

Ancak alınan bu karar onu durdurmadı. Atlantic’teki makalede de aktarıldığı üzere, Willms ‘diyet ürünler’ pazarında kurduğu sahtecilik çadırını toplayıp bu defa içinde ikinci el araçlarda hasar sorgulama ve sürüş kayıtları gibi konuların yer aldığı ‘bilgi servisleri’ alanında kurdu.

Atlantic’teki makale şöyle bitiyor: Willms’in araç hasar kaydı işi konusunda galeyana gelmeye hiç gerek yok. Zira bu makale basıldığı zaman Willms çoktan oraya kurduğu sahtecilik çadırını da kaldırıp başka bir yere taşımış olacaktır.

Giriş

Parolanı mı unuttun?

Parolanı mı unuttun?

Kullanıcı adını ya da e-posta adresini gir. Sana bir e-posta göndereceğiz. Oradaki bağlantıya tıklayarak parolanı sıfırlayabilirsin.

Your password reset link appears to be invalid or expired.

Giriş

Gizlilik Politikası

Add to Collection

No Collections

Here you'll find all collections you've created before.