Nirvana’nın efsanevi ismi Kurt Cobain’den Beatles’ın ikonik sahne ekipmanlarına uzanan milyar dolarlık koleksiyon, açık artırmaya çıkıyor.
Nirvana’nın efsanevi solisti Kurt Cobain’in “Smells Like Teen Spirit” klibinde çaldığı 1969 model Fender Mustang’den, Beatles’ın tarihi televizyon performansındaki bateri derisine kadar yüzlerce paha biçilemez parça, Christie’s New York’ta satışa sunuluyor. Indianapolis Colts’un merhum sahibi milyarder iş insanı Jim Irsay’in oluşturduğu bu devasa koleksiyon, toplamda yaklaşık 400 objeyi kapsıyor.
Christie’s yetkilileri, bu koleksiyonun geleneksel bir “hatıra eşyası” grubunun çok ötesinde olduğunu vurguluyor. Uzman Amelia Walker, bu enstrümanların sadece üretim aşamasında değil, sahiplerinin onlarla yarattığı eserler sayesinde saf sanatın en saf formuna dönüştüğünü ve Rönesans tabloları gibi bir “sanat eseri” muamelesi görmeyi hak ettiğini ifade ediyor. Koleksiyonun yaklaşık yarısını oluşturan gitarlar; “Hall of Fame”, “Pop Kültür İkonları” ve “Müzik İkonları” gibi segmentlere ayrılarak yeni sahiplerini bekleyecek.
Sergide dikkat çeken parçalar arasında, Beatles’ın ABD’ye ilk adımını simgeleyen “Ed Sullivan Show” performansında kullanılan bateri derisi (1 milyon ile 2 milyon dolar arası değerle) ve Paul McCartney’nin el yazısıyla kaleme aldığı “Hey Jude” şarkı sözleri yer alıyor. Serginin en hüzünlü parçalarından biri ise Buddy Holly’nin uçak kazası öncesi vereceği konsere ait dünyadaki tek orijinal poster. Don McLean’in “müziğin öldüğü gün” olarak nitelediği o trajediyi anımsatan bu parçalar, müzik tarihindeki derin bağları bir kez daha gün yüzüne çıkarıyor.
NFL tarihinin en genç genel menajeri olan Jim Irsay, koleksiyonculuğu bir “emanetçilik” (stewardship) görevi olarak görüyordu. İlk büyük alımını 2001 yılında Jack Kerouac’ın “Yolda” romanının orijinal el yazması rulosuyla yapan Irsay, bu eserleri geleceğe taşımakla yükümlü bir koruyucu olduğunu sık sık dile getiriyordu. Açık artırmadan elde edilecek gelirlerin bir kısmı, Irsay’in hayattayken desteklediği çeşitli yardım kuruluşlarına bağışlanacak.
Koleksiyon sadece müzikle sınırlı değil; 1971 yapımı “Willy Wonka ve Çikolata Fabrikası” filmindeki orijinal altın bilet gibi (60 bin ile 120 bin dolar arası) sinema dünyasından parçalar da satışa sunulan segmentler arasında. Christie’s uzmanları, bu kadar çok sayıda “müze değerindeki” eserin aynı anda piyasaya çıkmasının, gerçek piyasa değerini ölçmek adına müzik tarihinde çok nadir rastlanan bir an olduğunu belirtiyor. Yapay zekâ tabanlı fiyatlandırma modelleri ve küresel ilgi, bu müzayedeyi yılın en önemli kültür olayı haline getiriyor.
