Salt Galata, Onur Gökmen’in “Toprakaltı” sergisiyle Çernobil felaketinin Türkiye’deki radyoaktif izlerini ve bu krizin halk sağlığı üzerindeki “görünmez” etkilerini sanat, bilim ve medya perspektifinden tartışmaya açıyor.
Salt Galata, Türkiye’nin yakın tarihinde derin izler bırakan ancak kurumsal düzeyde büyük ölçüde göz ardı edilen bir vakayı merkeze alan “Toprakaltı” sergisine ev sahipliği yapıyor. Onur Gökmen’in imzasını taşıyan sergi, 1986 Çernobil faciası sonrası Karadeniz çayındaki radyoaktif kirliliğin keşfedilme sürecini; bilimsel raporlar, medya manşetleri ve kolektif hafıza üçgeninde yeniden kurguluyor.
Serginin odak noktasında, sanatçının ebeveyni İnci ve Ali Gökmen’in de dahil olduğu ODTÜ’lü bilim insanlarının yürüttüğü araştırma yer alıyor. O dönem kirliliğin boyutunu azımsayan resmî açıklamalara ve “Radyoaktif çay daha lezzetlidir” gibi sansasyonel ifadelere karşı bir direnç odağı olan ODTÜ raporu, sergide belgesel ve kurgusal unsurlarla harmanlanıyor. Sergi; laboratuvar kesitlerinden televizyon stüdyosu dekorlarına, sızan fotoğraflardan haber arşivlerine uzanan üç farklı sahneyle, radyasyonun sadece bulutlarla değil, politikalarla da nasıl taşındığını gözler önüne seriyor.
Sergiye paralel olarak düzenlenen etkinlikler, 3 Nisan Cuma günü saat 18.30’da Salt Galata’da gerçekleştirilecek “Toprakaltından Topraküstüne: Türkiye ve Nükleer Felaketler” başlıklı söyleşiyle başlıyor. Çernobil’in 40’ıncı, Fukuşima’nın ise 15’inci yıldönümüne denk gelen bu buluşmada; nükleer enerjinin halk sağlığı ve kolektif hafıza üzerindeki kuşaklararası etkisi masaya yatırılacak. Moderatörlüğünü Gülce Özkara’nın üstleneceği söyleşide; akademisyen Can Candan, bilim insanları İnci ve Ali Gökmen ile sanatçı Onur Gökmen bir araya gelecek.
“Toprakaltı”, 3 Mayıs’a kadar Salt Galata’daki Mastercard Sergi Mekânı’nda ücretsiz olarak ziyaret edilebilir.
