Bot tespit platformu Lunio’nun yeni araştırmasına göre, küresel dijital reklam harcamalarının her yıl 63 milyar dolarından fazlası bot trafiği ve reklam dolandırıcılığı nedeniyle boşa gidiyor.
Lunio’nun 2026 Küresel Geçersiz Trafik Raporu’na göre, tüm ücretli trafiğin yüzde 8,51’i geçersiz nitelikte. Bu oran; bot aktivitelerini, otomatik veri kazımayı, kötü niyetli rakip davranışlarını ve yanlışlıkla yapılan reklam tıklamalarını kapsıyor. Başka bir deyişle, her 12 ücretli tıklamadan yaklaşık biri, potansiyel bir müşteriye dönüşebilecek gerçek kullanıcıdan gelmiyor.
Rapor, Ağustos 2024 ile Ağustos 2025 arasındaki dönemi kapsayacak şekilde Google, Meta, TikTok, LinkedIn ve Bing gibi büyük platformlarda gerçekleşen 2,7 milyardan fazla ücretli reklam tıklamasını analiz etti.
Lunio CEO’su Nick Morley, geçersiz trafiğin dijital reklamcılığın en önemli gizli maliyet kalemlerinden biri olmaya devam ettiğini belirtiyor:
“Geçersiz trafik, dijital performansın en büyük görünmez giderlerinden biri. Pazarlamacılar platform metriklerine güveniyor; ancak gerçekte, ödedikleri etkileşimin kayda değer bir bölümü hiçbir zaman gerçek bir kullanıcıya ait olmuyor. Üstelik bu gürültülü ve kirli veri, otomatik teklif verme ve hedefleme algoritmalarını beslediğinde, israf katlanarak büyüyor.”
En yüksek geçersiz trafik
Platformlar arasında en yüksek ortalama geçersiz trafik (IVT) oranı yüzde 24,2 ile TikTok’ta kaydedildi. Bu, her dört ücretli reklam tıklamasından neredeyse birinin insan dışı ya da geçersiz aktivite işaretleri taşıdığı anlamına geliyor. Diğer sosyal platformlarda da yüksek oranlar dikkat çekiyor: LinkedIn’in ortalama IVT oranı yüzde 19,88, X’in ise yüzde 12,79 olarak ölçüldü. Meta ise şaşırtıcı biçimde büyük sosyal platformlar arasında en iyi performansı göstererek yüzde 8,2’lik ortalama IVT oranıyla öne çıktı. Veri setinde en düşük oran ise yüzde 7,57 ile Google’da görüldü.
Coğrafi dağılım incelendiğinde, geçersiz trafiğin ülkeler arasında eşit dağılmadığı görülüyor. Yüzde 16,37 ile Çin en yüksek IVT oranına sahip ülke olurken, onu yüzde 14,70 ile Brezilya takip ediyor. Her iki oran; ABD’deki yüzde 8,44 ve Birleşik Krallık’taki yüzde 7,97 seviyelerinin yaklaşık iki katı. Veri setindeki en düşük IVT oranı ise yüzde 5,5 ile Hindistan’da kaydedildi. Lunio, bunu kısmen Hindistan’ın mobil öncelikli ve uygulama merkezli dijital ekosistemine bağlıyor; zira bu yapı, açık web’e kıyasla doğrulamayı daha kolay kılıyor.
Geçersiz trafik oranları sektörler arasında da belirgin farklılıklar gösteriyor. Yüzde 18,49 ile en yüksek ortalama IVT oranı oyun sektöründe görüldü.
Lunio’ya göre bu durum; yüksek değerli işlemler, kayıt bonusları ve bağlı kuruluş teşviklerinin tıklama çiftliklerini ve dolandırıcılık faaliyetlerini cezbetmesiyle ilişkili. Perakende sektörü ise yüzde 6,03’lük ortalama IVT oranıyla listenin sonunda yer alıyor.
Bununla birlikte Lunio, görece düşük seviyelerdeki geçersiz trafiğin bile dar kâr marjları nedeniyle perakende üzerinde ciddi bir etki yaratabileceği uyarısında bulunuyor. 2024 yılında perakende reklamverenlerinin dijital reklama 83,09 milyar dolar harcadığı düşünüldüğünde, yüzde 6,03’lük IVT oranı sektör genelinde tek bir yılda 5,01 milyar dolarlık israfa karşılık geliyor.
Makalenin orijinal haline buradan ulaşabilirsiniz.
YAZAN: ELLIOT WRIGHT
ÇEVİRİ: YAREN KAYIKCI