“Zor bir seneydi” diyor Zühre Erdoğan: “Ekonomik anlamda sadece tüketici değil, ajanslar ve prodüksiyon bütçeleri de etkileniyor. Sene başında ‘Üç değil tek film çekecektik’ derken daha düşük bütçelerle daha fazla ne yapabileceğimizi düşünmeye başladık. Bütçemizi mi kıssak, bir günde mi çeksek? Biraz sıkıştığımız, o sıkışıklığın içinde çözümler bulmaya çalıştığımız bir seneydi.”
Felis Ödülleri 2022’de Yılın Bağımsız Ajansı seçilen Rafineri’nin stratejik planlama direktörü Zühre Erdoğan’ın, stratejisiyle dikkat çeken Kadının İşi, Gücü ve Sadece Kurutma Makinesi Değil Aynı Zamanda Ütü projelerinde imzası bulunuyor. Nitekim stratejist, 2022’de parçası olmaktan en çok gurur duyduğu işin Kadının İşi, Gücü kampanyası olduğunu söylüyor: “Kadın mevzusunu konuşmak bir trend, biri konuştuğunda herkes konuşmak durumunda kalıyor… Ama Beko’nun konuyla alakalı gerçek bir projesinin olması, fiziksel bir adım atması ve bunun iletişimini yapmak benim için çok kıymetliydi. Kadınlara atanan etiketlerin çocukluktan başlayan bir hikâyesi olduğunu anlatabilmek, bir planlamacının hoşuna gidecek türde bir içgörü ve hikâyeydi.”
Her cephede bir savaş
Bu yılın en çok konuşulan işlerinden Uysallar’ın art direktörü İsmail Anıl Güzeliş de Zühre Erdoğan’ın hislerini paylaşıyor. “Her cephede bir savaşım var mücadele ettiğim” diyen Güzeliş için 2022, 30’lu yaşlarının en zor yılı: “Benim için her konuda çok zorlayıcı bir yıldı. Sürekli bir iniş çıkış… Ama toplamına baktığımda zorlandığım, mücadelemin zirvede olduğu bir yıldı.”
Geçtiğimiz yılı iniş çıkışlarla anan Güzeliş’in parçası olduğu Uysallar, 2022’nin en büyük çıkışlarından biriydi şüphesiz. Kendi hayatıyla bu denli paralellik gösteren bir işin parçası olmaktan gurur duyduğunu söyleyen art direktör, Uysallar’ın kendisi için “açıkhavada kişisel bir sergi açmak gibi” olduğunu söylüyor. Öte yandan Güzeliş’in 2022’sini güzelleştiren tek gelişme Uysallar değil: “Yılbaşından beri yeni bir yapılanmaya girdik, ayrı bir ekip oluşturduk. Hatta adı da Twist DDB olarak, kâğıt üzerinde şirket olarak da ayrıştı. Şu an 18 kişilik bir ekibiz. Mini bir ajans gibi oldu ve giderek büyüyor. Oraya çok emek sarfediyorum, o yüzden bu yılın en büyük kazanımı o olacak.”
2022’den neler öğrendik?
Sohbetimiz, çalan telefonla kısa bir süreliğine bölünüyor. Hattın diğer ucundaki isim 2022’nin ses getiren reklam filmlerinden Hiç Olmamış Gibi Âşık Ol’un yönetmeni Hami Özkan. Telefon görüşmesinden kısa bir süre sonra aramıza katılan Özkan, 2022’yi öğrenerek geçirdiği bir yıl olarak hatırlayacağını söylüyor: “Zordu, bir de tam olarak ne olduğunu anlamadım. Biraz içgüdüsel ilerliyor bende. O yüzden de heyecanlı, keyifli ve çok öğrendiğim bir yıldı.”
Yönetmenliğini üstlendiği ilk reklam filmi ve dolayısıyla “ilk gözağrısı” olan Hiç Olmamış Gibi Âşık Ol’un geçtiğimiz yıl parçası olmaktan en gurur duyduğu işlerden biri olduğunu söyleyen Özkan’ın 2022’sini güzelleştiren bir iş daha var: “Hiç Çamaşırı çok güzeldi. İçinde bulunmaktan hem çok gurur duydum hem de çok keyif aldım. Böyle manifest bir film yapabilmek bu dönemlerde biraz zor. Biraz stresli bir süreçti ama çok güzel yorumlar aldık. O yüzden Hiç Çamaşırı’nı çektiğim için çok mutluyum.”
Bağımsızlıkla gelen mutluluk
Rüya Takım’ın CCO’su, aRthuR İstanbul Kurucu Ortağı Can Faga’nın 2022’yi iyi geçirdiğini tahmin etmek zor değil. Geçtiğimiz yıl parçası olmaktan en gurur duyduğu işler olduğunu söylediği Gayet Normal, Hiç Çamaşırı ve İşte Öyle Bir Şey ile adından söz ettiren kreatifin mutluluğundaki en büyük pay ise, görünüşe göre, aRthuR İstanbul’un ta kendisi: “Erdem’in [Köksal] çok güzel bir lafı var: ‘Reklam yapabilmek için reklam ajansı kurmamız gerekti.’ Dolayısıyla tatlı, butik bir yapımız oldu. Çok istediğimiz, sevdiğimiz müşterilerle çalışıyoruz, sevdiğimiz işler yapıyoruz. Hakikaten geri dönüp baktığımda bizim açımızdan moral ve iş anlamında hep yükselen bir grafik görüyorum.”
Çevik bir yıl
Bu yıl MediaCat’in rüya takımı iki reklamveren temsilcisini ağırlıyor: Özge Özmen Kireççi ve Gül Lüş. Hem Felis Ödülleri’nde hem de The Cat Report’ta “Yılın Reklamvereni” unvanına kavuşan Unilever’in yarışmalarda en yüksek performansı gösteren markası Algida’nın mutfağındaki pazarlama direktörleri, 2022’nin belirsizliklerle geçtiği konusunda hemfikir.
2022’nin kendisi adına ne kadar çevik olduğunu gördüğü bir yıl olduğunu belirten Lüş “2021’de planları yaptık, 2022’ye başladık, her planın bir B planı vardı… Ve sonra C planını uyguladık. Çevik olmayı gerektiren ve bana sadece dondurma satmadığımı hatırlamam gerektiğini sıkça hissettiren bir yıldı” derken Özmen Kireççi, geçtiğimiz yılı şöyle özetliyor: “Her gün farklı bir gündeme uyandık, farklı dinamikleri yönetmek zorunda kaldık. Tüm ajandaları günbegün çözüp, ertesi gün bambaşka bir dünyaya uyanıp onları yönetmek zorunda kaldık ama en sonunda gördüm ki Türk toplumu olarak her şeyin altından bir şekilde kalkıyoruz.”
Covid’den sonra 15 şehirden insanlarla sokak buluşmalarına vesile olan sezon açılışının ve Carte d’Or’la yaptıkları, dondurmacılık mesleğine daha fazla kadını dahil etmeyi hedefleyen sosyal sorumluluk projesinin 2022’de parçası olmaktan en çok gurur duyduğu işler olduğunu söyleyen Lüş’un ardından söz alan Özmen Kireççi’nin 2022’sini aydınlatan iki proje var: Magnum Akaretler ve Cornetto TikTok. Magnum Akaretler projesiyle ambient mecrasına yeni bir soluk getirdiklerini söyleyen pazarlama direktörü, TikTok projesi hakkındaysa şöyle diyor: “TikTok yeni bir mecra, bizim için de yeni. Dolayısıyla çok şey öğreniyoruz; çok çevik olabileceğimiz, çok farklı şeyler deneyimleyebileceğimiz bir mecra. Cornetto ile 10 senedir klip yapıyoruz ama tüketiciyi TikTok aracılığıyla o klibin parçası hâline getirebilmek keyifliydi.”
Sektörün insan kaynağı sorunu
The Cat Report 2022 sonuçlarına göre Yılın Medya Ajansı MediaCom’un CEO’su Tolga Üner, bir önceki yıl olduğu gibi yine Rüya Takım’da. 2022’nin sektör için zorlu geçtiğini söyleyen CEO, sektörler üstü gördüğü bu zorluğa kendi sektörünün yaşadığı bir sıkıntıyı da ekliyor: “Yetkin insan kaynağı eksikliğinin sektör adına hepimizi ciddi şekilde zorladığını belirtmeliyim. Birlik içinde bu konuda kalıcı bir çözüm bulma ve bu çözümü sürdürme niyetimizi ortaya koymalı ve aksiyon almalıyız.”
2022’de parçası olmaktan en çok gurur duyduğu işleriyse şöyle sıralıyor Üner: “Takım olarak birçok başarılı proje gerçekleştirdik, bir tanesi için oldukça uzun süre çalıştık. Aksigorta’nın Dijital Güvenlik Platformu’nu iletişime taşıyarak, Türkiye’yi riskler hakkında konuşturup dijital dünyada karşılaşılan benzersiz güvenlik sorunları konusunda farkındalık yaratmak istedik. Bir başka başarılı projemizi de Fanta ile gerçekleştirdik. Fantafest ile tam 10 şehirde, toplamda 275 bin genci bir araya getirdik ve unutulmaz bir deneyim yaşattık.”